Column: Mentaal verzuim

Giphart - artikelRonald Giphartempty [1]

Veel universiteiten halen buitenlandse schrijvers van verre, om hen een paar maanden lang te vergasten op een mooi verblijf. De zogenaamde writers in residence. De Letterkundige Faculteit van de Vrije Universiteit in Amsterdam pakt dit - alweer vijf jaar - anders aan door Nederlandse schrijvers uit te nodigen een jaar lang op de universiteit rond te lopen, in een vrije rol. En zo mag ik, in navolging van vier eminente voorgangers, colleges geven, colleges bijwonen, om me heen kijken, zoveel mogelijk mensen ontmoeten en stukken schrijven voor publicaties waarvan ik nog nooit had gehoord. Vuurwerk bijvoorbeeld, het blad dat u nu in handen houdt. 
        Economische wetenschappen en Bedrijfskunde... Werkelijk, ik ben de allerallerlaatste die iets over werken in een bedrijf of andere fascinerende economische processen te zeggen heeft. Een tijd terug vulde ik voor de lol een economische test in van de Volkskrant, om erachter te komen wat mijn corporate identity was en hoe mijn corporate image werd ervaren. Ik kwam er eerlijk gezegd niet uit, al leerde ik wel dat ik volgens de test tevreden ben over mijn ontplooi­ingskan­sen en ik salaris­verbetering een belangrijk argu­ment vind om van baan te veran­deren.
        Dat was op zich vreemd, want ik heb geen baan. Ik ben schrijver, ik heb een uit de hand gelopen hobby. Voor mij geen vergaderingen, werkover­leggen, loop­baan­plannin­gen of adv-dagen. Ik flirt nooit met de koffie­juffrouw (behal­ve tijdens die opwindende genots­momenten dat mijn vrouw zich zo noemt), ik heb geen personeels­feestjes en krijg nooit een kerstpak­ket of gratificatie.
        Maar nu mag ik dus wél op de VU rondlopen. Onlangs las ik een verontrust krantenbericht dat het Nederlandse bedrijfsleven miljoenen euro’s zou verliezen met een bezigheid genaamd ‘mentaal verzuim’, een term die ik – om iets te doen te hebben – toch maar noteerde. Werknemers zouden zich teveel verliezen in social media, kantoorgezelligheid en andere manieren om zich te onttrekken aan de functie waarvoor ze zijn aangenomen. Zaken die het arbeidsleven blijkbaar sjeu geven, maar door de werkgevers niet worden gewaardeerd.
        Ik ben dit jaar door de Faculteit der Letteren aangenomen om mentaal te verzuimen van mijn eigenlijke werk, en ongegeneerd rond te dwalen in deze snoepdoos van de wetenschap. In februari kwam ik hier op deze universiteit aan, vol van hoopvolle verwachting over mijn nieuwe betrekking. Wat had de VU voor me in petto? Zou ik mogen meevliegen in die bijenkorf van studenten, docenten en medewerkers? Hoe waren de colleges? Hoe staat een nieuwe generatie studenten in het leven? Hoe is het heelal ontstaan? Hoe werkt groepsgedrag? Wat zijn de verschillen tussen transactionele leiders en transformationele leiders? Waarom is er een financiële crisis? Wat was het menu in de kantine?
        Plotseling bevond ik me in een enerverende, drukke, meeslepende, boeiende, energieke campus, een cour d’ intelligence, een forum intellectuale, een plek waar wordt geleerd, nagedacht, geschreven en gezocht naar antwoorden op kleine en grote vragen.
        Dat is het wezen van wetenschap. De in 1996 overleden wereldberoemde sterrenkundige Carl Sagan, naar wie onder andere de marslander is vernoemd, noemde het ooit ‘geïmponeerde verwondering’, een term die ik met gretigheid citeer. Sagan schreef: ‘Het gevoel van geïmponeerde verwondering dat de wetenschap ons kan geven, is een van de opperste ervaringen waartoe de menselijke geest in staat is. Het is een diepgaande, esthetische emotie die op één lijn staat met het mooiste dat muziek en poëzie kunnen verschaffen.’
        Een gevoel dat mij, rondwandelend op de VU, regelmatig overvalt. Nog een half jaar mag ik mentaal verzuimen met het beste wat de wetenschap te bieden heeft. emptyEindelijk een baan!


empty[empty1] Ronald Giphart is schrijver op locatie op de VU van 1 februari 2011 tot 1 februari 2013. Voor meer informatie: www.ronaldgiphart.nl